DR. JEKYLL İLE BAY HYDE
Dr. Jekyll'a göre insan kişiliğinin iki farklı yönü vardır. İnsanın doğruluk, dürüstlük, yardımseverlik gibi erdemlerinin olduğu ruhunun iyi kısmı. Bir de en derin arzu ve ihtiraslarını sakladığı, içinde derin vahşilikler barındıran karanlık kısmı. Kitap boyunca bunları düşünüp irdeleyeceğiz. Korku türünün yanında Viktoryen dönemin ahlakçı paranoyasının insan bilincinde ya
rattığı yarılmayı da yansıtacak kitap size bol bol.
Bay Utterson hiç sevmediği ve aslında en ufak bir ortak noktası da olmayan amcasının oğluyla şehrin sokaklarında gezerken garip ve esrarengiz bir kapının önünden geçerler. Amcasının oğlu bu kapı hakkında yaşadığım olayları sana anlatmış mıydım der ve hikayeyi anlatmaya başlar.
Bir gün bu boş, karanlık ve izbe sokakta yürürken karşıda iki tane gölge görür. Kısa boylu, garabet suratlı, bakınca insanın içinde devasa bir nefret uyandıran bir insan küçük bir kıza çarpıp hiçbir şey olmamış gibi yoluna devam etti. Adamı hemen yakalar ve uzaktan ne kadar tiksindiyse yakından daha da tiksinir. Ve yanlış anlamıyorsa adam hafiften gülümsemektedir. Bu arada çarpıp kaçtığı küçük kız yerde yatıyordur ama bir şeyi yoktur. Adamı polise şikayet etmekle tehdit ederler ama en sonunda sadece 100 dolar verirse bırakacaklarını söylerler. Adam o önünde durdukları kapıya götürür onları 100 dolarlık bir çek yazar. Üstünde Dr. Jekyll imzası vardır. Adama inanmazlar bankaya beraber giderler. Çek gerçektir ve herkes dağılır.
İki kuzen dağıldıktan sonra Bay Utterson eve gider. İçine çok büyük bir şüphe düşmüştür çünkü hikayede adı geçen Dr. Jekyll hem çok saygın bir doktordur, hem kendisinin çok samimi bir arkadaşıdır, hem de müvekkilidir. Geçenlerde ondan aldığı bir vasiyetnamede de çok ilginç bir madde vardır. Buna göre Dr. Jekyll'ın ölme durumunda ya da 1 aydan fazla bir süre kaybolması durumda bütün mal varlığı Mr. Hyde'a geçecektir.
Durumdan şüphelenen Bay Utterson olayı araştırmaya ve soruşturmaya başlar. Çok fazla detay vermeyeceğim gidin kitabı okuyun. Soruşturmaya başlayan avukat çok ilginç ve kafa karıştıran bilgilere ulaşır. En sonunda şehirde bir cinayet işlenir ve Mr. Hyde'ın ismi geçer. Daha sonra Mr. Hyde ortadan kaybolur ve garip garip davranan Dr. Jekyll normale döner. En azından iki ay boyunca.
En sonunda anlaşılmıştır ki insan kişiliği üzerinde araştırma yapan Dr. Jekyll, insanın içinde iki karakter olduğuna inanmaktadır. Birincisi ruhun derinliklerinde yatan, en karanlık arzularını saklayan insanın kötü tarafı, ikincisi de güzelliklerin, erdemlerin ve en güzel duyguların barındığı insanın iyi tarafı. Yaptığı bir ilaç ile bu iki tarafı iki farklı beden haline getiren Dr. Jekyll, ilacı içtikten sonra tamamen içindeki kötü duygularda oluşan, kalbinde en ufak bir iyilik barındırmayan Mr. Hyde'a dönüşmektedir. En derin arzuların gerçekleşmesinin büyüsüne kapılan Dr. Jekyll kötü tarafından kurtulamaz, daha çok onun esiri haline gelir.
Toplumsal ahlak kurallarınca kötü kabul ettiğimiz duyguların ne kadarından uzak durmalıyız, ne kadarını hayatımızda iyi bir amaç uğruna kullanabiliriz? Mesela hırsın fazlası insan ve toplum için zararlıdır. Lakin hırsından tamamen arınmış bir insan da herhangi bir başarıya ulaşmak için içinde herhangi bir güç bulamayabilir. Ya da öfkenin fazlası zararlıdır. Lakin evimize giren bir katili ya da hırsızı öfke yerine güler yüzle karşılarsak ne kadar saçma olacağını düşünün.
Derler ya insan iyisiyle kötüsüyle insan diye. Evet insan hatasıyla sevabıyla insan ama bazı insanların da tam anlamıyla Mr. Hyde gibi olduğunu düşünüyorum. İnsanı çok yoran düşünceler bunlar. Tarih boyunca insanlar iyilik ve kötülük kavramlarını tartışmışlar. Sayfalarca kitaplar yazmışlar bunun üzerine. İyi de olun, hata da yapın lakin önce insan olun desek daha doğru olur sanırım. (gereksiz atar yaptım) Benim zayıf cümlelerimden çok daha fazlasını kitabı okuyarak elde edebilirsiniz. Tavsiyedir okuyun öyleyse.
Ahmet Sensei
Yorumlar
Yorum Gönder